بررسی تطبیقی ساختار تصویرهای شعری حسین منزوی و محمدعلی بهمنی

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 گروه ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اراک

2 گروه ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اراک،ایران

چکیده

مقاله حاضر به بررسی تطبیقی ساختار تصویرهای شعری حسین منزوی و محمدعلی بهمنی پرداخته شده است. به همین منظور نخست غزلیات منزوی و سپس غزلیات بهمنی بررسی شده و پس از بررسی غزلیات، تطبیق و تحلیل میان این دو غزل پرداز معاصر صورت گرفته است. روش کار در بدین گونه است که غزلیات این دو شاعر در حوزة تصویر (صورخیال) بررسی شده است. هنجارگریزیها و نوآوری های این دو غزل پرداز در هر کدام از این بخش ها با توجه به غزلیات منتخب صورت گرفته و برخی نقاط ضعف و قوت آنها نیز بیان شده است. گفتنی است که غزلیات و ابیاتی که از این دو شاعر برای نمونه ذکر شده است به گونه ای انتخاب شده است که هم نشان دهندة سبک شخصی این دو شاعر باشد و هم بتواند تمایز و تشابه احتمالی این دو را نشان بدهد.
این مطالعه با هدف یافتن انحرافات زبانی در غزلهای مونزاوی با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی در چارچوب ساختارگرایی و براساس مدل انحراف لیچ انجام شد. بر این اساس، انحرافات و خلاقیت های هنری شاعر اغلب برای سادگی در زبان شعر و رویکرد آن به زبان مشترک (ساده و غیرممکن) جستجو می شود. به طور کلی، متداول ترین نوع انحراف در غزل منزوی از نظر کیفی و کمی ، انحراف معنایی است. روش این تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی با فن کتابخانه ای می باشد.

کلیدواژه‌ها


منابع و ماخذ
1ـ اخلاقی، اکبر. تحلیل ساختاری منطق الطیر عطار. چاپ اول، اصفهان: نشر فردا، 1377.
2ـ اسکولز، رابرت. درآمدی بر ساختارگرایی. ترجمه فرزانه طاهری، تهران: آگاه، 1379.
3ـ امین‏پور، قیصر. سنت و نوآوری در شعر معاصر. تهران: علمی و فرهنگی، 1384.
4ـ ثروتیان، بهروز. لذت بهت­زدگی در شعر محمدعلی بهمنی. تهران: ابتکار دانش، 1389.
5ـ حافظ شیرازی، شمس‏الدین محمد. دیوان، به کوشش عطاء الله تدین. چاپ اول، تهران: انتشارات تهران، 1374.
6ـ حسن لی، کاووس. گونه‏های نوآوری در شعر امروز. تهران: ثالث، 1391.
7ـ شفیعی‏کدکنی، محمدرضا. موسیقی شعر. تهران: آگه، 1384.
8ـ ـــــــــــ ، ـــــــــ . صور خیال در شعر فارسی. تهران: آگاه، 1386.
9ـ ـــــــــــ ، ـــــــــ . رستاخیز کلمات. تهران: انتشارات سخن، 1391.
10ـ شمیسا، سیروس. آشنایی با عروض و قافیه. تهران: فردوس، 1373.
11ـ ـــــ ، ــــــ . سیبر غزل در شعر فارسی. تهران: فردوسی، 1386.
12ـ فتوحی، محمود. بلاغت تصویر. تهران: سخن، 1386.
13ـ منزوی، حسین. مجموعه اشعار. تهران: نگاه، 1399.
14ـ میری، افسانه. (1387). تحلیل ساختاری آشعار قیصر امین­پور، پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه پیام نور مرکز تهران، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، رشته زبان و ادبیات فارسی، استاد راهنما مصطفی گرجی.
15ـ میری، ساره. (1388). تحلیل ساختاری آشعار سلمان هراتی، پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه پیام نور مرکز تهران، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، رشته زبان و ادبیات فارسی، استاد راهنما مصطفی گرجی.